De theorie achter Alpenonweer

De afgelopen dagen ervaarde ik als meteoroloog zeer interessant, want er was een hoop onstabiliteit in de lucht. Dat resulteerde in fikse onweersbuien, die ik erg gemist heb in Nederland. De onweersbuien bleven echter op afstand, maar hierdoor kon ik wel de situatie beter overzien en goed fotograferen. In deze fotoblog heb ik 2 dagen onweer van de 3 dagen verwerkt. In totaal heb ik ruim 300 foto's gemaakt! Maar dat hoort er natuurlijk bij als onweerfanaat. Gelukkig heb ik even een samenvatting gemaakt van de foto's die ik heb gemaakt op 7 en 8 juli. Alle buien vonden plaats in de namiddag of de avond.

P7080310  P7080283 Het bergmassief hier in Annecy heeft zeer duidelijk invloed op de buien. Als er ook maar een beetje vocht in de lucht is bij een daltemperatuur van minimaal 27 graden, kan er erg gemakkelijk onweer ontstaan. De stijgbewegingen die wij zo vaak missen in noordelijk Nederland zorgden ervoor dat er tot nu toe veel onweer is geweest. Wat mij opvalt, is dat de lucht bij de ontwikkeling van de onweersbuien erg verzadigd raakt met vocht. Daardoor wordt het erg heiig tussen de bergen. Hier heb ik eens over nagedacht, en de theorie is meteorologische begrippen niet simpel, maar wel erg logisch.   P7080243    P7080186  DSCF3939    DSCF3933

Eerst leg ik nog even het algemene proces van een onweersbui uit: Een onweersbui ontstaat altijd uit warme lucht die opstijgt. Als hier een vrij hoog vochtgehalte in zit, condenseert dit vocht naarmate de opstijgende lucht hogerop kouder wordt. Nu ontstaat een wolk, en wanneer deze het vriespunt bereikt vormt zich ijs in de wolk. Ook zit er in een wolk altijd een opwaarts en neerwaarts georienteerde luchtstroom. Als we te maken hebben met een normale bui stelt de ijsvorming niet veel voor, omdat het gelijk smelt onderin de wolk. Maar als de opwaartse luchtstroom genoeg energie en vocht heeft om door te groeien tot de hogere regionen in de atmosfeer, worden de stijg- en daalstromen krachtiger en ontstaat er massiefe ijsvorming op grote schaal. Door de harde luchtstromen groeit deze hagel, en leggen ze een aantal keer hun weg door de luchtstroomcirculatie in wolk af. Doordat de flinke hagelstenen tegen elkaar aan botsen, ontstaan er tussen de boven en onderkant van de wolk verschillen tussen de negatief- en positief geladen deeltes. Deze verschillen kunnnen natuurlijk ook tussen de onderkant van de wolk en het aardoppervlak ontstaan, en zelfs tussen wolken onderling. Spanningsverschillen willen zich van nature altijd opheffen, en dat kan alleen door middel van een bliksemontlading. Als er bliksem in een wolk ontstaat is er officieel een onweerswolk geboren.

DSCF3924    P7080153  P7080190    P7060056

Goed, terug naar mijn theorie over de heiigheid tussen de bergen in Annecy: In het dal van Annecy ligt een groot meer van ongeveer 40 vierkante kilometer. Hieruit stijgt veel warmte en vocht op. Nu is het zo dat er een belangrijk begrip is in de meteorologie, genaamd: 'de dagelijkse gang'. Dat werkt als volgt: Elk plekje op het aardoppervlak wordt onregelmatig verwarmd door verschil in materiaal. Als er ergens veel warmte opstijgt op een plek, ontstaat er in een fractie van een seconde een vacuum op de plek waar de lucht is opgestegen. Lucht op aarde heeft de eigenschap zich gelijkmatig te verspreiden over de aarde, dus het vacuum wordt razendsnel opgevuld door andere lucht. Het resultaat: er ontstaat wind. Overigens werkt dit principe precies hetzelfde als bij lage- en hogedrukgebieden. Als er dus een tekort aan lucht ontstaat in het dal door de overmatige thermiek, wordt er koudere lucht aangezogen vanuit de bergen. Als er boven het meer en de bergen met vochtige bossen de lucht is verzadigd met vocht, condenseert dit in de koudere aangezogen lucht. Dit omdat koudere lucht minder vocht kan bevatten. Hierdoor ontstaat de heiigheid tussen de bergen en in de dalen. Overigens is de aangezogen lucht uit de bergen alleen in de ochtend en avond koud. Zo, dat was een lang verhaal! Een hele theorie voor in de vakantie. Gelukkig onweerde het alleen in de namiddag: Dan noem je het 'warmteonweer'. Na warmteonweer wordt het vaak weer mooi weer. De laatste bovenstaande foto laat dat ook zien.